Thế giới hiện sinh như những giới hạn của tồn tại – nhìn từ trường ca Ngụ ngôn của người đãng trí của Ngô Kha

Tóm tắt

Bài viết tiếp cận và diễn giải trường ca Ngụ ngôn của người đãng trí của Ngô Kha dưới lăng kính của triết học hiện sinh, từ đó phát hiện các dạng thái của thế giới trong tác phẩm như những giới hạn tồn tại đối với chủ thể. Với ba kiểu thế giới: phi lý, cái chết và ngục tù; nó như đặt chủ thể vào những giới hạn buộc phải đối diện và chủ thể phải giằng co giữa Dasein - Existenz với nỗ lực thiết định ý nghĩa trong thế giới đổ vỡ. Các thế giới trên không đơn thuần chỉ là điều kiện thời gian – vật lý, mà còn biểu thị cho những trạng thái ý thức – vô thức khi chủ thể đối diện với những thực tại đó đang tiến gần và tiêu hủy hiện hữu. Dựa trên cơ sở đó, bài viết cho thấy hiện hữu người là nghịch lý trong mọi lựa chọn, dù dấn thân hay buông bỏ, hành động hay trì hoãn, phản kháng hay chấp nhận thì con người luôn phải đối mặt với sự bất toàn. Từ đó, Ngụ ngôn của người đãng trí của Ngô Kha không phải chỉ là bản ngụ ngôn của kẻ đãng trí mà chính là bản hùng ca của chủ thể hiện sinh vượt qua những giới hạn và đang rực cháy trong những biên tế tận cùng của hiện hữu.