Tạp chí Khoa học Trường ĐHSP Hà Nội 2: Chuyên san Khoa học xã hội và Nhân văn

Cảm thức về chiến tranh và người lính trong truyện ngắn Sương Nguyệt Minh

Nguyễn Thị Vân Anh — 2025-10-15

Truyện ngắn về đề tài chiến tranh là một phần mảng lớn trong sự nghiệp sáng tác của Sương Nguyệt Minh, góp phần quan trọng làm nên bản sắc và phong cách nghệ thuật nhà văn. Lựa chọn một đề tài không mới trong bối cảnh văn học đương đại, Sương Nguyệt Minh phải tìm tòi một lối đi cho riêng mình. Cái riêng ấy, trước hết được ông triển hiện qua cảm quan của một nhà văn áo lính khi viết về chiến tranh. Đọc truyện ngắn Sương Nguyệt Minh, có thể hình dung cảm thức về chiến tranh và người lính của ông thể hiện rõ qua một số bình diện như: Chiến tranh - một bức tranh thế giới khốc liệt; chiến trường với những gian nan, thử thách dữ dội; chiến tranh với những mất mát, đau thương và di chứng nặng nề; ý thức khẳng định và ngợi ca vẻ đẹp của người lính…

Hình tượng Trần Quốc Tuấn trong tiểu thuyết Đức Thánh Trần của Trần Thanh Cảnh qua điểm nhìn trần thuật

Nguyễn Phạm Trúc Thúy — 2025-10-15

Bài viết phân tích điểm nhìn trần thuật trong tiểu thuyết Đức Thánh Trần của Trần Thanh Cảnh khi xây dựng hình tượng Trần Quốc Tuấn. Thông qua việc vận dụng linh hoạt các điểm nhìn như điểm nhìn toàn tri, điểm nhìn hạn tri và sự luân chuyển giữa các điểm nhìn, tác phẩm đã tái hiện một cách sinh động về Trần Quốc Tuấn, người anh hùng kiệt xuất trong lịch sử dân tộc Việt Nam. Đồng thời, bài viết cho thấy sự vận động của thể loại tiểu thuyết lịch sử Việt Nam sau 1975, cũng như năng lực sáng tạo và những đóng góp của Trần Thanh Cảnh trong lĩnh vực này.

Hình tượng Hai Bà Trưng trong tiểu thuyết Trưng Nữ vương của Phùng Văn Khai

Trần Yến Thảo — 2025-10-15

Tiểu thuyết “Trưng Nữ Vương” của Phùng Văn Khai là một thành tựu nổi bật của văn xuôi lịch sử Việt Nam đương đại. Tác phẩm không chỉ tái hiện cuộc khởi nghĩa chống Hán của Hai Bà Trưng như một sự kiện lịch sử, mà còn kiến tạo hình tượng nhân vật với chiều sâu tư tưởng và giá trị thẩm mỹ. Bài viết tập trung phân tích ba phương diện chủ yếu làm nên vẻ đẹp của hình tượng Hai Bà Trưng trong tác phẩm: tinh thần tự trọng và ý thức tự tôn dân tộc; lòng thủy chung và tinh thần nhân nghĩa; khí phách quả cảm và ý chí bất khuất. Bên cạnh đó, bài viết còn khảo sát nghệ thuật xây dựng nhân vật trên hai bình diện chính: đặt nhân vật vào những tình huống gay cấn và khắc họa nhân vật từ nhiều phương diện. Trên cơ sở lý thuyết diễn ngôn và phương pháp tiếp cận liên ngành, bài viết cho thấy tiểu thuyết “Trưng Nữ Vương” không chỉ tiếp nối mạch truyện lịch sử mà còn trở thành một diễn ngôn văn hóa, góp phần khẳng định bản lĩnh dân tộc, đề cao vai trò người phụ nữ và làm sâu sắc ký ức cộng đồng qua hình tượng Hai Bà Trưng.

Không gian văn hóa dân gian miền núi trong truyện ngắn Ma Văn Kháng

Lê Phương Thảo — 2025-10-15

Ma Văn Kháng là một trong những cây bút tiêu biểu của văn học Việt Nam hiện đại viết về đề tài miền núi. Với vốn trải nghiệm thực tế, phong phú và sự am hiểu sâu sắc về đời sống đồng bào dân tộc thiểu số, đặc biệt là tại Lào Cai, nhà văn đã kiến tạo một thế giới nghệ thuật giàu bản sắc văn hóa đậm đà chất dân gian miền núi. Bài viết khảo sát không gian văn hóa dân gian và đời sống miền núi phía Bắc trong một số truyện ngắn tiêu biểu của Ma Văn Kháng, từ đó làm nổi bật chất liệu dân gian và giá trị nhân văn cũng như tính biểu hiện nghệ thuật trong sáng tác của ông.

Thiên nhiên trong thơ chữ hán Cao Bá Quát từ góc nhìn văn hóa phương Đông

Nguyễn Thị Tính — 2025-10-15

Sinh năm 1808, mất năm 1855, cuộc đời Cao Bá Quát trải qua giai đoạn đầu, độc lập tự chủ của triều Nguyễn và mới chỉ bắt đầu có dấu hiệu xâm lược của phương Tây. Vì vậy, các yếu tố của văn hóa phương Đông chiếm vai trò chủ đạo trong việc hình thành tư tưởng, thế giới quan và thi pháp của Cao Bá Quát. Bài viết này khảo sát và lý giải biểu hiện của đề tài thiên nhiên trong thơ Cao Bá Quát từ góc nhìn văn hóa phương Đông, làm rõ hơn ảnh hưởng của văn hóa phương Đông đến tư duy nghệ thuật về thiên nhiên của Cao Bá Quát, từ đó, góp phần đánh giá về đặc trưng thơ Cao Bá Quát nói riêng, thơ ca trung đại Việt Nam nói chung.

Tạo hình nhân vật trong phim hoạt hình quảng cáo thực phẩm cho trẻ em tại Việt Nam

Nguyễn Phương Anh — 2025-10-15

Trong bối cảnh công nghiệp quảng cáo tại Việt Nam ngày càng chú trọng đến đối tượng trẻ em là khách hàng tiềm năng quan trọng trong lĩnh vực thực phẩm, việc tạo hình nhân vật trong phim hoạt hình quảng cáo đóng vai trò quyết định trong việc truyền tải thông điệp, tạo hiệu quả truyền thông thị giác và xây dựng hình ảnh thương hiệu. Bài viết này nhằm khảo sát cách thức tạo hình nhân vật trong phim hoạt hình quảng cáo thực phẩm hướng đến trẻ em tại Việt Nam, tổng quan lý thuyết về thiết kế nhân vật cho trẻ em, các nguyên tắc mỹ thuật, đặc điểm tâm lý lứa tuổi đồng thời phân tích các trường hợp điển hình trong quảng cáo Việt Nam (như sản phẩm sữa, bánh kẹo, đồ uống). Kết quả nghiên cứu đóng góp nhận diện xu hướng thiết kế nhân vật trong quảng cáo trẻ em tại Việt Nam và đề xuất một số giải pháp và nguyên tắc thiết kế.

Ngôn ngữ thiết kế bao bì mỹ phẩm đương đại: phản ứng sáng tạo trước thách thức của thế giới TUNA

Nguyễn Phương Anh — 2025-10-15

Thế giới đang bước vào kỷ nguyên TUNA (Turbulent – Hỗn loạn, Uncertain – Không chắc chắn, Novel – Mới lạ, Ambiguous – Mơ hồ), đặt ra những thách thức chưa từng có cho ngành công nghiệp mỹ phẩm. Bài báo tập trung phân tích sự biến đổi về mặt ngôn ngữ thiết kế và triết lý thẩm mỹ của bao bì mỹ phẩm như một phản ứng sáng tạo trước bối cảnh này. Thông qua việc hệ thống hóa các xu hướng then chốt, bài viết làm rõ cách các yếu tố tạo hình như typography, màu sắc, chất liệu và bố cục được vận dụng để giải quyết những bất định của thị trường. Từ đó, bài viết đề xuất những giải pháp ứng dụng cho doanh nghiệp và hàm ý cho công tác đào tạo thiết kế tại Việt Nam, giúp các bên liên quan thích ứng, đổi mới và nâng cao giá trị thương hiệu trong bối cảnh mới.

Giáo dục nghệ thuật trong nhà trường: cơ sở lý luận kinh nghiệm quốc tế và đề xuất cho nghệ thuật múa dân gian dân tộc Kinh ở Việt Nam

Huỳnh Hồng Diễm — 2025-10-15

Bài viết tập trung nghiên cứu cơ sở lý luận, thực tiễn và kinh nghiệm quốc tế về giáo dục nghệ thuật trong nhà trường, từ đó đề xuất giải pháp giáo dục nghệ thuật múa dân gian dân tộc Kinh tại Việt Nam. Tác giả cho rằng giáo dục nghệ thuật ngày càng trở nên cấp thiết trong bối cảnh khán giả của các loại hình nghệ thuật truyền thống suy giảm. Giáo dục nghệ thuật được tiếp cận dưới hai mệnh đề: giáo dục về nghệ thuật và giáo dục thông qua nghệ thuật, với các chức năng trọng tâm là nhận thức, giáo dục và thẩm mỹ. Bài viết khái quát thực trạng giáo dục nghệ thuật ở Việt Nam thông qua hoạt động của các nhà hát công lập tại Hà Nội và TP. HCM. Một số chương trình sân khấu học đường đã được triển khai bước đầu tạo cơ hội cho học sinh tiếp cận nghệ thuật biểu diễn truyền thống. Tuy nhiên, hoạt động giáo dục nghệ thuật còn thiếu đồng bộ, thiếu chiến lược dài hạn, hạn chế về kinh phí và chưa có chương trình dành cho múa dân gian dân tộc trong trường học. Tác giả đối chiếu với kinh nghiệm các nước như Nhật Bản, Hàn Quốc, Anh và Hoa Kỳ và chỉ ra sự khác biệt về chiến lược, đầu tư và tổ chức thực hiện. Từ đó, bài viết rút ra 5 bài học kinh nghiệm và đề xuất quy trình 3 giai đoạn gồm 9 bước dạy múa dân gian dân tộc Kinh trong trường trung học cơ sở nhằm góp phần bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc.

Ứng dụng Infographic trong thiết kế đồ họa tuyên truyền bảo vệ môi trường biển

Hoàng Thị Kim Dung — 2025-10-15

Vấn đề bảo vệ môi trường biển đang là vấn đề cấp thiết không chỉ riêng tại Việt Nam mà còn tất cả các quốc gia trên thế giới, Trước những hậu quả mà ô nhiễm môi trường biển gây ra, đã có rất nhiều hình thức tuyên truyền để tất cả mọi người cùng nhau có ý thức bảo vệ môi trường biển, nhằm xây dựng một môi trường biển trong lành hơn, đẹp đẽ hơn mà thiên nhiên bạn tặng cho con người.

Hình thức quảng bá đồ họa có sử dụng Infographic hình thức được sử dụng để truyền tải thông tin phức tạp một cách nhanh chóng và dễ hiểu bằng cách kết hợp các yếu tố trực quan như hình ảnh, biểu đồ, biểu tượng và văn bản. Infographic được sử dụng để truyền tải thông tin về nhiều chủ đề khác nhau, từ lịch sử cho đến khoa học, kinh doanh, du lịch, tuyên truyền … Nên việc sử dụng vào thiết kế đồ họa tuyên truyền Bảo vệ môi trường biển là một yếu tố thiết thực mang giá trị thời sự sâu sắc. Bài viết với mục đích phân tích hiệu quả và lợi ích của infographic trong vai trò quảng bá đồ họa tuyên truyền về bảo vệ môi trường biển, đồng thời đề xuất ra giải pháp phù hợp nhất trong việc áp dụng infographic vào thiết kế đồ họa nhằm mang lại hiệu quả trong tuyên truyền.

Thực trạng, nhu cầu, xu hướng và giải pháp phát triển nghệ thuật điêu khắc trong công viên tại thành phố Cần Thơ

Nguyễn Đoàn Duy — 2025-10-15

Nghệ thuật điêu khắc trong công viên giữ vai trò quan trọng trong đời sống tinh thần của xã hội hiện đại. Trước tốc độ đô thị hóa ngày càng cao tại Cần Thơ, điêu khắc công cộng cần thích ứng với sự phát triển chung bằng việc đổi mới ngôn ngữ tạo hình và chất liệu. Thực tế cho thấy, điêu khắc công viên ở Cần Thơ đã có những chuyển biến theo hướng hiện đại hơn, tuy nhiên vẫn còn tồn tại hạn chế về số lượng và chất lượng. Do đó, cần có các giải pháp đồng bộ về chính sách, đào tạo và sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng để phát triển lĩnh vực này trong tương lai.

Ý niệm hoá văn hoá trong lược đồ sự tình: Nghiên cứu trường hợp nghi lễ kính nhớ tổ tiên của cộng đồng Công giáo người Việt

Nguyễn Trần Tuấn Đạt — 2025-10-15

Là mô hình biểu thị nhận thức của con người trong việc thấu hiểu thế giới, lược đồ văn hóa trong Ngôn ngữ học văn hóa giúp người nghiên cứu có thể xử lí thông tin của một cộng đồng văn hoá. Trong đó, lược đồ sự tình được trừu tượng hóa từ kinh nghiệm của sự kiện nhất định. Nghiên cứu lược đồ sự tình trong nghi lễ người Việt Công giáo có thể thiết lập hệ thống ý niệm hoá văn hoá đặc thù. Trong bài viết này, bằng phương pháp định tính, phương pháp phân tích dựa trên kho ngữ liệu, phương pháp phân tích ý niệm dân tộc học qua văn bản/hình ảnh trực quan, và phương pháp tập hợp các ý niệm, chúng tôi tiến hành xác lập một số ý niệm hoá văn hoá cơ bản có trong lược đồ sự tình thuộc nghi lễ kính nhớ tổ tiên của người Việt Công giáo. Kết quả phân tích 12 ngôn ngữ cầu nguyện cho thấy, những ý niệm hoá văn hoá về nghi lễ này được xác lập trong tri nhận của cộng đồng này như sau: kính nhớ tổ tiên là dịp thể hiện tinh thần đạo hiếu, dịp nhắc nhớ về cội nguồn, dịp trả lẽ công bằng, và dịp gắn kết giữa các thế hệ. Những ý niệm trên phản ánh niềm tin rằng người Việt Công giáo không xoá bỏ niềm tin truyền thống mà tái diễn giải và tích hợp chúng vào thực hành đức tin Công giáo, tạo nên lược đồ sự tình độc đáo

Hướng tới tăng trưởng xanh trong hoạt động du lịch cộng đồng ở vùng lõi di sản Tràng An, Ninh Bình

Trần Diễm Hằng — 2025-10-15

Trong bối cảnh thế giới tiếp tục đối diện những thách thức chưa từng có về thiên tai, biến đổi khí hậu, dịch bệnh, ô nhiễm môi trường, cạn kiệt tài nguyên, già hoá dân số..., chuyển đổi xanh và phát triển bền vững là xu thế tất yếu, là ưu tiên hàng đầu và lựa chọn chiến lược của các quốc gia, dân tộc trên toàn thế giới. Nghiên cứu góp phần làm rõ thực trạng sự tham gia của cộng đồng trong phát triển du lịch theo hướng tăng trưởng xanh và phát triển bền vững ở các khía cạnh kinh tế, văn hóa-xã hội và môi trường tại vùng lõi di sản thế giới Tràng An, Ninh Bình. Từ đó, nghiên cứu đề xuất một số giải pháp nhằm phát huy sự tham gia của cộng đồng hướng tới tăng trưởng xanh trong du lịch tại vùng lõi di sản.

Nghệ thuật điêu khắc thời Lý tiếp cận từ các lý thuyết liên ngành

Vũ Thị Hằng — 2025-10-15

Bài viết tiếp cận nghệ thuật điêu khắc trong các ngôi chùa thời Lý (thế kỷ XI-XII) như một hệ thống biểu tượng – xã hội – thẩm mỹ phức hợp, thông qua việc vận dụng 11 lý thuyết nghiên cứu liên ngành hiện đại. Bài viết này tương tự như một công trình nghiên cứu, khẳng định rằng điêu khắc chùa thời Lý không chỉ là sản phẩm của mỹ thuật mà còn là diễn ngôn quyền lực – tôn giáo – giới tính – dân tộc trong một hệ thống thiết kế thiêng liêng, đặc thù riêng. Chùa thời Lý với tư cách là một thực thể toàn thể, trở thành một không gian biểu tượng sống động nơi nghệ thuật, tín ngưỡng và bản sắc dân tộc được tổ chức một cách có hệ thống và đầy tính tương tác.

Nghệ thuật tạo hình trang sức bạc người Dao đỏ tại Lào Cai (Trường hợp ở Tả Phìn, Lào Cai)

Điền Thị Hoa Hồng — 2025-10-15

Trang sức bạc của người Dao đỏ không chỉ mang giá trị thẩm mỹ mà còn gắn bó mật thiết với đời sống văn hóa và tinh thần của cộng đồng. Bài viết này tập trung vào hai phương diện chính: Mô tả và phân tích các yếu tố tạo hình trên trang sức người Dao đỏ (tại Tả Phìn, Lào Cai). Trên cơ sở đó thấy được sự phản chiếu tư duy sáng tạo nghệ thuật, tính xã hội, tín ngưỡng cộng đồng biểu lộ thông qua các yếu tố tạo hình. Từ đó, bài biết góp phần làm sáng tỏ bản sắc văn hóa tộc người thông qua tạo hình trang sức, đồng thời gợi mở cho việc lưu giữ và phát triển nghề thủ công truyền thống trong bối cảnh hiện đại hóa ở Lào Cai.

Các yếu tố ảnh hưởng đến bảo tồn văn hóa vật thể Khmer tại tỉnh Trà Vinh

Trần Thị Bích Liên — 2025-10-15

Nghiên cứu xác định và đánh giá mức độ ảnh hưởng của các yếu tố đến hiệu quả bảo tồn văn hóa vật thể Khmer tại tỉnh Trà Vinh. Phương pháp định lượng với 180 đối tượng khảo sát được áp dụng để kiểm định mô hình gồm 5 biến độc lập và 1 biến phụ thuộc. Kết quả cho thấy tất cả 5 yếu tố đều có tác động tích cực đến hiệu quả bảo tồn, theo thứ tự mức độ ảnh hưởng: Kết hợp với phát triển du lịch (β = 0.322), Sự tham gia của cộng đồng địa phương (β = 0.300), Kiến thức và kỹ thuật bảo tồn (β = 0.150), Nguồn lực tài chính (β = 0.144), và Chính sách quản lý nhà nước (β = 0.120). Mô hình giải thích được 58.7% biến thiên của hiệu quả bảo tồn, đề xuất cần ưu tiên kết hợp bảo tồn với phát triển du lịch và đẩy mạnh sự tham gia của cộng đồng địa phương. Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho việc hoạch định chính sách và triển khai giải pháp bảo tồn phù hợp, góp phần bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa vật thể Khmer tại Trà Vinh một cách bền vững.

Các vấn đề đạo đức và pháp lý trong ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào thiết kế đồ họa tại Việt Nam - trường hợp ứng dụng tại các cơ sở đào tạo thiết kế đồ họa

Lê Trọng Nga — 2025-10-15

Trong bối cảnh chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành công cụ quan trọng trong lĩnh vực thiết kế đồ họa, mang lại nhiều cơ hội đổi mới sáng tạo và tối ưu hóa quy trình giảng dạy. Tuy nhiên, việc ứng dụng AI cũng đặt ra những thách thức đáng kể về đạo đức và pháp lý, đặc biệt tại các cơ sở đào tạo thiết kế ở Việt Nam. Bài viết phân tích các vấn đề liên quan đến tính nguyên gốc, quyền tác giả, trách nhiệm nghề nghiệp và khung pháp lý cho sản phẩm có yếu tố AI. Qua việc tham chiếu kinh nghiệm quốc tế và quy định hiện hành tại Việt Nam, nghiên cứu chỉ ra những “vùng xám” trong bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ và minh bạch học thuật. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất nhóm giải pháp nhằm xây dựng môi trường đào tạo thiết kế có trách nhiệm, minh bạch và phù hợp với định hướng phát triển bền vững, trong đó nhấn mạnh vai trò trung tâm của con người trong sáng tạo nghệ thuật.

Henri De Toulouse Lautrec và sự cách tân trong tranh in thạch bản Pháp

Nguyễn Thị Hồng Nhung — 2025-10-15

Bài viết phân tích vai trò tiên phong của họa sĩ Henri de Toulouse Lautrec trong việc đưa nghệ thuật in thạch bản từ phương tiện quảng cáo trở thành một hình thức nghệ thuật độc lập. Dưới góc nhìn lịch sử mỹ thuật hiện đại và lý thuyết nghệ thuật, nghiên cứu cho thấy Toulouse Lautrec đã sáng tạo một cách thức diễn đạt mới kết hợp kỹ thuật in thạch bản màu với bố cục phẳng và cảm quan thẩm mỹ chịu ảnh hưởng từ nghệ thuật ukiyo-e Nhật Bản. Các tác phẩm tiêu biểu như Moulin Rouge: La Goulue, Jane Avril hay Divan Japonais không chỉ phản ánh sinh động đời sống văn hóa nghệ thuật hiện đại Pháp cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX mà còn góp phần định hình sự phát triển của nghệ thuật đồ họa và truyền thông thị giác hiện đại.

Phát huy giá trị làng nghề truyền thống trong phát triển du lịch đường sông ở vùng đồng bằng sông Hồng

Trần Thị Thủy — 2025-10-15

Vùng Đồng bằng sông Hồng (ĐBSH) sở hữu hai tài nguyên đặc trưng là hệ thống làng nghề thủ công truyền thống dày đặc và mạng lưới sông ngòi trù phú. Sự cộng hưởng này tạo ra tiềm năng to lớn để phát triển du lịch đường sông mang bản sắc văn hóa độc đáo. Tuy nhiên, tiềm năng này vẫn chưa được khai thác hiệu quả do sự liên kết rời rạc và thiếu chiến lược đồng bộ. Bài viết này, dựa trên lý thuyết kinh tế di sản và du lịch bền vững, tập trung phân tích thực trạng, nhận diện các "điểm nghẽn" và đề xuất các giải pháp nhằm kết nối hiệu quả giá trị làng nghề với du lịch đường sông, góp phần tạo ra các giá trị kinh tế - xã hội bền vững cho Vùng ĐBSH.

Phát huy giá trị của nghệ thuật trang trí Pháp lam Huế trong thiết kế trang sức Việt Nam

Đỗ Vương Bích Tữu — 2025-10-15

Trong các di sản nghệ thuật mà triều Nguyễn (1802-1945) để lại cho hậu thế, nghệ thuật trang trí Pháp lam Huế với những họa tiết và sắc màu rực rỡ, sống động, đã trở thành một phần không thể thiếu trong nền văn hóa nghệ thuật Việt Nam. Trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, đứng trước nguy cơ hòa tan vào các nền văn hóa lớn, vấn đề được đặt ra bức thiết hơn lúc nào hết là phải bảo tồn văn hóa dân tộc, lựa chọn các giá trị cũ, xây dựng và tiếp thu các giá trị mới. Vì thế việc phát huy giá trị của loại hình nghệ thuật đặc sắc này trong thiết kế trang sức không chỉ mang lại giá trị thẩm mỹ mà còn góp phần gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa độc đáo của đất nước. Điều này mang lại nhiều cơ hội, nhưng cũng không có ít thử thách cho xu hướng phát triển của nghệ thuật Pháp lam Huế trong thời đại mà ranh giới giữa các nền văn hóa mong manh hơn bao giờ hết.

Paik Nam June: người tiên phong của video ART và đóng góp toàn cầu hóa bản sắc Hàn Quốc qua thực hành nghệ thuật

Kim Junghyun — 2025-10-15

Nghiên cứu này tập trung phân tích vai trò của Paik Nam June, nghệ sĩ tiên phong trong lĩnh vực Video Art, đối với việc mở rộng khái niệm hội họa truyền thống và những đóng góp cho quá trình quốc tế hóa nghệ thuật đương đại Hàn Quốc. Từ góc nhìn hội họa, nghiên cứu xem xét một số tác phẩm tiêu biểu của Paik như Good Morning Mr. Orwell (1984), Wrap Around the World (1988), Electronic Superhighway (1995) và Dadaikseon (1988), qua đó làm rõ cách ông kết hợp công nghệ, trình diễn và yếu tố truyền thống để hình thành một ngôn ngữ nghệ thuật đa phương tiện. Nghiên cứu sử dụng phương pháp phân tích tư liệu và vận dụng khung lý thuyết của Arthur Danto về “hậu kết thúc nghệ thuật” cũng như phê phán của Clement Greenberg về “tính thuần khiết của hội họa”, nhằm đánh giá vị trí và ảnh hưởng của thực hành Video Art của Paik trong tiến trình phát triển của mỹ thuật đương đại Hàn Quốc. Kết quả cho thấy, các tác phẩm của Paik đã góp phần mở rộng cách hiểu về hội họa và giới thiệu những yếu tố văn hóa Hàn Quốc vào bối cảnh nghệ thuật quốc tế, đồng thời để lại một di sản quan trọng cho nghiên cứu và thực hành nghệ thuật đương đại.

Một số biện pháp đối phó với giặc biển dưới triều vua Minh Mạng (1820-1840)

Trần Thị Thu Hà — 2025-10-15

Cùng với quá trình “mở nước” về phương Nam là những hành trình giương buồm ra khơi làm chủ nhiều quần đảo, nhiều vùng biển. Lịch sử dân tộc chứng minh rằng, biển luôn có một vị thế quan trọng đối với các triều đại phong kiến. Điều đó thể hiện rõ trong các hoạt động kinh tế và an ninh quốc phòng, trong quá trình tồn tại và phát triển của lịch sử mấy ngàn năm. Dân tộc Việt Nam và các nhà nước kế tục quản lý đất nước luôn có ý thức bảo vệ biên giới lãnh thổ trên đất liền và ngoài biển, thể hiện chủ quyền trên biển và các hải đảo của đất nước mình. Là triều đại cuối cùng trong lịch sử phong kiến Việt Nam, được thành lập trong bối cảnh nhiều thách thức, quản lý một đất nước rộng lớn với vùng biển dài rộng thì vấn đề an ninh quốc phòng và chủ quyền vùng biển rất được các vua triều Nguyễn quan tâm. Đảm bảo an ninh quốc phòng và chủ quyền vùng biển là chủ trương lớn, bao gồm nhiều hoạt động khác nhau, hoạt động này xuất phát từ cái nhìn đúng đắn về vị thế quan trọng của biển cả đối với kinh tế, an ninh quốc phòng. Tuy nhiên, những nguy cơ, thách thức đến từ biển cũng không ít, mà nạn giặc biển là một vấn nạn lớn. Dưới triều vua Minh Mạng (1820-1840), giặc biển xuất hiện nhiều trên các vùng biển của Việt Nam, mức độ cướp phá trắng trợn và thường xuyên. Để đối phó với vấn nạn này, vua Minh Mạng đã kịp thời đề ra những biện pháp hữu hiệu phòng chống giặc biển, bảo vệ ngư dân cũng như an ninh, chủ quyền biển đảo. Trên cơ sở khảo cứu một số nguồn tư liệu được biên soạn dưới triều Nguyễn với mong muốn hiểu rõ hơn về thực trạng giặc biển (chủ yếu là giặc biển đến từ nước ngoài), trong phạm vi bài viết, chúng tôi sẽ tập trung làm rõ hai nhiệm vụ: Nguồn gốc và phạm vi hoạt động của giặc biển; biện pháp đối phó cụ thể dưới triều vua Minh Mạng (1820-1840).

Bảo vệ chủ quyền lãnh thổ quốc gia 50 năm nhìn lại (1975 – 2025): nghiên cứu trường hợp phân định biên giới Việt Nam với các nước láng giềng trên đất liền

Phạm Quốc Trung — 2025-10-15

Bài viết phân tích quá trình phân định biên giới giữa Việt Nam và các nước láng giềng, làm rõ các thỏa thuận pháp lý, thách thức trong đàm phán và tác động đối với an ninh quốc gia, quan hệ đối ngoại, phát triển kinh tế-xã hội vùng biên. Bằng cách kết hợp nghiên cứu lịch sử, phân tích chính sách công và nguyên tắc luật pháp quốc tế, bài viết đánh giá cách Việt Nam xử lý tranh chấp lãnh thổ, quản lý biên giới hiệu quả và thúc đẩy hợp tác khu vực. Bài viết khẳng định phân định biên giới không chỉ củng cố chủ quyền mà còn mở ra cơ hội phát triển khu vực biên giới khó khăn. Dựa trên kinh nghiệm thực tiễn, bài viết đề xuất giải pháp nâng cao năng lực đàm phán, xây dựng cơ chế hợp tác ổn định và đối phó với thách thức an ninh phi truyền thống. Đặc biệt, nhấn mạnh giải quyết di cư trái phép, biến đổi khí hậu ở biên giới và tranh chấp trên Biển Đông một cách trách nhiệm.

Chiến tranh nhân dân dưới ánh sáng tư tưởng Hồ Chí Minh trong sự nghiệp chống Mỹ, cứu nước của dân tộc Việt Nam

Trần Đăng Sinh — 2025-10-15

Trong lịch sử chống ngoại xâm, dân tộc Việt Nam thường phải đối mặt với kẻ thù mạnh hơn nhiều lần, nên chiến tranh nhân dân – toàn dân đánh giặc – luôn là con đường đúng đắn, phù hợp với hoàn cảnh lịch sử. Phương châm “lấy nhỏ thắng lớn, lấy ít địch nhiều, lấy yếu chống mạnh” trở thành nghệ thuật quân sự chủ đạo, phản ánh bản sắc dân tộc và được hun đúc qua nhiều thế hệ. Đỉnh cao của nghệ thuật này là tư tưởng quân sự Hồ Chí Minh về chiến tranh nhân dân – ngọn đuốc dẫn đường cho thắng lợi trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Việc nghiên cứu nội dung này không chỉ có giá trị lý luận và thực tiễn, mà còn góp phần thiết thực vào việc đẩy mạnh Cuộc vận động “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc hiện nay.

Những lỗi sai khi sử dụng trợ từ kết cấu “的”, “得”, “地” của sinh viên khoa tiếng Trung Quốc, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2

Đàm Thị Hằng — 2025-10-15

Nghiên cứu này khảo sát lỗi sử dụng ba trợ từ kết cấu “的”, “得”, “地” của 100 sinh viên năm nhất và năm hai Khoa Tiếng Trung, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2. Kết quả phân tích cho thấy lỗi phổ biến nhất là nhầm lẫn chức năng và đặt sai vị trí, chủ yếu bắt nguồn từ khác biệt loại hình giữa tiếng Việt và tiếng Hán, ảnh hưởng từ tiếng mẹ đẻ cũng như yếu tố cá nhân. Trên cơ sở đó, nghiên cứu đề xuất các giải pháp sư phạm gồm tăng cường giảng dạy chuyên sâu, thiết kế bài tập đa dạng, khuyến khích học tập hợp tác và ứng dụng công nghệ. Những phát hiện này không chỉ góp phần nhận diện đặc trưng lỗi mang tính quy luật của sinh viên Việt Nam mà còn cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn cho việc nâng cao hiệu quả dạy – học Hán ngữ, đồng thời mở ra hướng nghiên cứu tiếp theo với phạm vi rộng hơn

Phát huy vai trò các vùng động lực để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc

Lê Quốc Hội — 2025-10-15

Bài viết này phân tích vai trò của các vùng động lực đối với tăng trưởng kinh tế ở Việt Nam. Kết quả nghiên cứu khẳng định trong bối cảnh Việt Nam đang thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, việc phát huy vai trò của nhân tố vùng có thể được xem là đột phá cho Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới. Đây là điều kiện đủ để các nguồn lực (vốn, lao động, đất đai, công nghệ, hạ tầng…) có thể hội tụ và vận hành một cách tối ưu, đồng thời giúp chuyển hóa các lợi thế tiềm năng vùng (quy mô thị trường, chuyên môn hóa, kết nối hạ tầng, tiềm năng vùng...) thành động lực tăng trưởng thực tế. Hơn nữa, trong bối cảnh Việt Nam đang thực hiện cuộc cách mạng tinh gọn tổ chức bộ máy, thúc đẩy phát triển vùng động lực được xem như một không gian trung gian để thúc đẩy liên kết các địa phương, chia sẻ nguồn lực và phát huy lợi thế quy mô. Bài viết đề xuất một số giải pháp nhằm phát huy hiệu quả vai trò của các vùng động lực trong thúc đẩy tăng trưởng kinh tế Việt Nam trong kỷ nguyên mới – Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc

Đối ngoại Việt Nam: thành tựu trong 50 năm qua và phương hướng thời gian tới

Nguyễn Phương Nga — 2025-10-15

Với chủ trương thực hiện nhất quán đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, hoà bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển, đa phương hoá, đa dạng hoá quan hệ đối ngoại, là bạn, đối tác tin cậy và là thành viên có trách nhiệm trong cộng đồng quốc tế, trong 50 năm thống nhất đất nước, đối ngoại Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Bài viết tập trung làm rõ những thành tựu của đối ngoại Việt Nam trong giai đoạn 1975 – 2025; đề xuất những phương hướng để ngoại giao Việt Nam có thể “Vươn mình trong hội nhập quốc tế”, thực hiện hội nhập quốc tế đầy đủ, sâu rộng và toàn diện.