Nghệ thuật tạo hình trên trang phục nữ của tộc người Mông Hoa - Nguyễn Thị Loan; Nguyễn Thị Nhung (Tạp chí Khoa học Trường ĐHSP Hà Nội 2: Chuyên san Khoa học xã hội và Nhân văn, 2026)
Bài viết nghiên cứu về nghệ thuật tạo hình trang phục nữ của tộc người Mông Hoa ở Lào Cai nhằm lí giải về nguyên lí tạo hình trang phục, kỹ thuật trang trí; vai trò của các kĩ thuật trang trí như vẽ sáp ong, thêu thổ cẩm, đắp ghép vải trong việc hình thành bố cục thị giác trang phục. Nghiên cứu được thực hiện bằng phương pháp điền dã, phân tích tư liệu qua quan sát thực địa, chụp ảnh, ghi chép trên địa bàn của Bắc Hà, Lào Cai trong thời gian tháng 8 năm 2025, kết hợp với phương pháp nghệ thuật học nhằm phân tích hai bộ trang phục của phụ nữ Mông Hoa tiêu biểu là trang phục thường ngày và trang phục lễ hội. Kết quả nghiên cứu cho thấy trang phục của phụ nữ Mông Hoa được tạo hình theo cấu trúc và nguyên lí thị giác rõ ràng như: Về phom dáng từ cấu trúc hình học cơ bản như hình chữ nhật, hình vuông, hình thang; về trang trí được triển khai sắp xếp bố cục các mô típ hoa văn theo các nguyên lý lặp lại, đối xứng, đan xen và đối lập/ tương phản tạo nên tính nhịp điệu thị giác đặc trưng. Đặc biệt ba kỹ thuật vẽ sáp ong, thêu thổ cẩm và đắp ghép vải luôn được khai thác phối hợp tạo thành các lớp không gian nền đậm, trung gian và điểm nhấn sáng theo từng vị trí của mảnh hình. Bài viết góp phần làm rõ các giá trị tạo hình của trang phục từ góc nhìn nghệ thuật học, đồng thời gợi mở ý tưởng nghiên cứu các giá trị nghệ thuật truyền thống, dân gian vào ứng dụng thiết kế thời trang đương đại.